Innowacje w przemyśle
Działalność innowacyjna prowadzona w przedsiębiorstwach jest istotnym elementem dążenia do dynamicznej i konkurencyjnej gospodarki opartej na wiedzy. W zakres takiej działalności wchodzi szereg działań o charakterze naukowym (badawczym), technicznym, organizacyjnym, finansowym i handlowym (komercyjnym). Działania te mają na celu wprowadzenie na rynek nowych (przynajmniej z punktu widzenia danego przedsiębiorstwa) lub istotnie ulepszonych produktów i ulepszonych procesów, czyli tzw. innowacji technicznych.
Do głównych źródeł innowacji w przedsiębiorstwach przemysłowych można zaliczyć:
-
działalność badawczo-rozwojową (B+R)
-
zakup gotowej wiedzy (patenty, licencje, usługi techniczne, czyli tzw. technologia niematerialna)
-
zakup maszyn i urządzeń o podwyższonych parametrach technicznych, niezbędnych do wdrożenia nowych procesów i produkcji nowych wyrobów (tzw. technologia materialna)
W województwie pomorskim przedsiębiorstwa innowacyjne (czyli takich które wdrożyły przynajmniej jedną innowację techniczną w badanym okresie) stanowiły w latach 2004-2006 40,8 % ogółu przedsiębiorstw przemysłowych w regionie. Pod tym względem pomorskie plasuje się na 9. miejscu w kraju. Odsetek przedsiębiorstw innowacyjnych w naszym regionie jest nieco niższy niż udział takich firm w ogóle przedsiębiorstw w kraju (Polska: 42,5%).
Niecałe 39 % przedsiębiorstw poniosło nakłady na działalność innowacyjną w 2006 r. Na jedno przedsiębiorstwo przypadło nieco ponad 4 mln zł.
W latach 2004-2006 w województwie pomorskim nakłady na działalność innowacyjną w przedsiębiorstwach przemysłowych wyniosły trochę ponad 900 mln zł, co stanowiło 5,4 % nakładów w kraju. Pod tym względem pomorskie zajęło 6. pozycję wśród polskich regionów.
Środki automatyzacji procesów produkcyjnych rozumiane są jako urządzenia, lub zestawy urządzeń i maszyn, które wykonują określone czynności bez udziału człowieka. W 2006 r. w pomorskich przedsiębiorstwach funkcjonowało 678 automatycznych linii produkcyjnych oraz 492 sterowane komputerowo. W przeliczeniu na 1000 osób zatrudnionych w przemyśle uzyskujemy wskaźnik mogący posłużyć przy określeniu poziomu konkurencyjności regionu. Województwo pomorskie pod tym względem wypada słabiej niż Polska ogółem i plasuje się na 11. miejscu w rankingu województw (pomorskie: 21,9, Polska: 25,2).
Do oceny działalności badawczo-rozwojowej i innowacyjnej stosuje się także wskaźniki z zakresu statystyki patentowej. Niestety województwo pomorskie wypada słabiej niż Polska ogółem w przypadku branych pod uwagę wskaźników. Liczba wynalazków (czyli nowości, które dotychczas nie były znane technice) w przeliczeniu na milion mieszkańców wyniosła w 2006 r. dla pomorskiego 52,7 a dla Polski 56,6. Natomiast liczba patentów na milion mieszkańców wynosiła w województwie pomorskim 20,9 i ogółem dla kraju 29,4. Oprócz tego w 2006 r. zgłoszono 16 wzorów użytkowych (będących nowym i użytecznym rozwiązaniem dotyczącym kształtu, budowy lub zestawienia przedmiotu w trwałej postaci) oraz udzielono 38 praw ochronnych na wzory użytkowe.
Ważne jest promowanie wśród przedsiębiorstw rozwiązań innowacyjnych w produkcji. W województwie pomorskim od 2005 r. odbywa się konkurs „Pomorski Lider Innowacyjności", będący jednym z działań w ramach wdrażania Regionalnej Strategii Innowacji dla Województwa Pomorskiego (RIS-P). Nagłaśnianie pozytywnych przykładów, a także promowanie firm dla których innowacje stały się podstawą działalności mają na celu zachęcenie innych do wdrażania innowacyjnych technologii w swoich przedsiębiorstwach.
